Οι αποκρίσεις της υπαρξιακής Φιλοσοφίας στην εποχή της κρίσης

Τα αγωνιώδη ερωτήματα του σύγχρονου ανθρώπου, εξαιτίας της παγκόσμιας κρίσης και της επελαύνουσας πανδημίας, είναι συγχρόνως και ερωτήματα εξόχως υπαρξιακά. Έχουν, λοιπόν, μια διάσταση που ευθέως συναντάται με όσα η υπαρξιακή Φιλοσοφία μας υπέδειξε πρo πολλού. Μ’ αυτά που ανέδειξαν ή με όσα αναμετρήθηκαν οι φιλόσοφοι του υπαρξισμού, από την εποχή του Κίρκεγκωρ, ήδη από το μέσο του 19ου αιώνος, επιλέγοντας ως πρότερον την ύπαρξη αντί της ουσίας. Όχι το τι εστίν, αλλά το ότι, το γεγονός ότι τα όντα υπάρχουν. Υποδεικνύοντας συγχρόνως πως ο άνθρωπος είναι μια μοναδική και ανεπανάληπτη ύπαρξη μέσα στον κόσμο. Αυτά ο Κίρκεγκωρ. Κι ακόμα πως ο καθένας αναμετριέται ή συναντάται με τον εαυτό του, επιλέγοντας τον τρόπο του βίου του. Τον δικό του τρόπο υπάρξεως. Θέμα που συνάπτεται με την υπαρκτική ελευθερία. Κι επιπλέον, πως ο καθένας βιώνει και τον δικό του θάνατο, κατά τρόπο μοναδικό.

Όσα μας προέκυψαν και πάλιν στον τόπο της ιστορίας συνάπτονται ευθέως με εκείνες τις οριακές καταστάσεις που μας τις δίδαξε ο Γιάσπερς. Είναι μαζί με αυτά και η επιλογή ανάμεσα στο Είναι και το Μηδέν, όπως το εβίωσε και περιέγραψε ο Σαρτρ, εν αγωνία. Αλλά για την αγωνία μας μίλησε ενωρίτερα και ο Κίρκεγκωρ. Γιατί στον τόπο του μηδενός ενοικεί ο τρόμος και η απελπισία και ο φόβος. Πάντοτε.

Ο άνθρωπος της Δύσεως, όπως τον περιέγραψε όλη η Δυτική Φιλοσοφία, που έφτασε στα αδιέξοδα της εδώ και δύο και πλέον αιώνες, με τον Εγελιανισμό, την απολυτοποίηση του νοείν και του συνακόλουθου συστήματος ανελευθερίας υπό το οποίον τελεί, βιώνει επωδύνως την εμπειρία του ναυαγίου εις το μέσον του μηδενός. Τελεί μονίμως εν κρίσει. Κρίσις, λοιπόν, και αγωνία, και φόβος, έννοιες που ανέδειξαν οι φιλόσοφοι του νεότερου υπαρξισμού, επιχειρούντες να διασώσουν τον άνθρωπο. Τον καραρρεόντα και αμήχανο εν πολλοίς, μέσα σε μια πρωτοφανή αλλοτρίωση και αποξένωση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΤΗ ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΕΔΩ: pemptousia.gr/